Roketsan
| Roketsan | |
|---|---|
![]() | |
| Uzay Ajansı / Kuruluş | |
| Tür | Anonim şirket |
| Kuruluş Yılı | 14 Haziran 1988 |
| Merkez | Elmadağ, Ankara |
| Başkan / Direktör | Murat İkinci (Genel Müdür) |
| Ülke | Türkiye |
| Web Sitesi | roketsan.com.tr |
| Önemli Görevler | SR 0.1 sonda roketi (2020), ŞİMŞEK-1 ve ŞİMŞEK-2 fırlatma araçları |
| Resmî Unvan | ROKETSAN Roket Sanayii ve Ticaret A.Ş. |
| Ortaklar | TSKGV %55, MKE %15, ASELSAN %15, VakıfBank %10, diğer %5 |
| Yönetim Kurulu Başkanı | Prof. Dr. Faruk Yiğit |
| Uzay Birimi | Uydu Fırlatma, Uzay Sistemleri ve İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi |
| IAF Üyeliği | 2023 |
Roketsan (resmî unvanıyla ROKETSAN Roket Sanayii ve Ticaret A.Ş.), roket, füze ve mühimmat sistemleri geliştiren ve üreten Türk savunma sanayii şirketidir. 1988'de Savunma Sanayii İcra Komitesi kararıyla kuruldu; merkezi Ankara'nın Elmadağ ilçesindedir.[1][2]
Roketsan, 2012'den bu yana Türkiye'nin uzaya bağımsız erişimini sağlama görevini yürütmektedir. Şirketin sonda roketleri 2020'de 136 kilometre irtifaya ulaştı; Türkiye'nin uydularını kendi imkânlarıyla yörüngeye taşıması amacıyla ŞİMŞEK-1 ve ŞİMŞEK-2 fırlatma araçlarını geliştirmektedir.[3][4][5]
Kuruluş ve şirket yapısı
Roketsan, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin roket ve füze ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla 14 Haziran 1988'de Savunma Sanayii İcra Komitesi kararıyla kuruldu.[1] Şirketin ortakları Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı (yüzde 55), Makine ve Kimya Endüstrisi (yüzde 15), ASELSAN (yüzde 15), VakıfBank (yüzde 10) ve diğer ortaklardır (yüzde 5).[6]
Şirketin yönetim kurulu başkanı Prof. Dr. Faruk Yiğit'tir.[2] Daha önce STM'nin genel müdürlüğünü yapan Murat İkinci, Haziran 2020'de emekliye ayrılan Selçuk Yaşar'ın yerine genel müdürlüğe getirildi.[7]
Tesisler ve büyüklük

Şirketin ana tesisleri Elmadağ'ın Lalahan bölgesindedir. Nisan 2026'da Kırıkkale'deki yakıt üretim tesisi, Lalahan'daki harp başlığı üretim tesisi ve N-26 araştırma ve geliştirme merkezi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın katılımıyla açıldı; Lalahan'da yeni bir füze entegrasyon tesisinin de temeli atıldı.[2]
Şirketin 2025 cirosu, bir önceki yıla göre dolar bazında yüzde 50 artarak 2 milyar doları aştı; aynı yıl yaklaşık 750 milyon dolarlık ihracat yapıldı.[8]
Uzay programı
Uzaya bağımsız erişim
Savunma Sanayii İcra Komitesi'nin 2012'deki kararıyla Türkiye'nin uzaya bağımsız erişimini sağlama görevi Roketsan'a verildi. Şirket bünyesinde 2015'te Uzay Sistemleri ve İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi'nin organizasyonu oluşturuldu.[3][4] 2017'de Türkiye'nin ilk milli sonda roketi 126 kilometre irtifaya ulaştı; 2018'deki uçuşlarda kademe ayrılması ve atmosfer dışında kontrollü uçuş başarıyla gösterildi.[3][4]
Mikro Uydu Fırlatma Sistemi
Savunma Sanayii Başkanlığı, 29 Ekim 2018'de Mikro Uydu Fırlatma Sistemi (MUFS) geliştirme projesini Roketsan'a verdi. Projenin hedefleri arasında en az 100 kilogramlık mikro uyduları Türkiye'deki bir fırlatma merkezinden 400 kilometrelik dairesel yörüngeye yerleştirecek bir fırlatma aracı ve 100 kilogramlık faydalı yükü 300 kilometrenin üzerine taşıyacak büyük bir sonda roketi geliştirilmesi bulunuyordu.[4]
Proje kapsamında 26-29 Ekim 2020 arasında aralarında SR 0.1'in de bulunduğu dört sonda roketi uçuşu yapıldı ve 136 kilometre irtifaya ulaşıldı. Bu uçuşlarda itki vektör kontrollü katı yakıtlı motor, uzayda birden fazla kez yeniden ateşlenebilen sıvı yakıtlı motor, kapsül ayrılması, hassas yönelim kontrolü ve milli GNSS alıcısıyla ataletsel seyrüsefer gibi teknolojiler denendi; roketler bilimsel faydalı yük olarak bir yıldız izleyici ve bir radyasyon ölçer taşıdı.[4][9] Şirketin uydu fırlatma ve uzay sistemleri araştırma merkezinin tesisleri de 2020'de hizmete girdi.[4]
Türkiye'nin ikinci astronotu Tuva Cihangir Atasever, astronot olarak seçilmeden önce Roketsan'da mikro uydu fırlatma sistemi ve sonda roketi projelerinde aviyonik sistem mühendisi olarak çalıştı.[10]
ŞİMŞEK fırlatma araçları
Roketsan, Ekim 2023'te ilk fırlatma aracı ŞİMŞEK-1'i 400 kilogramlık bir uyduyu 550 kilometre yörüngeye taşıyacak, tamamen sıvı yakıtlı bir araç olarak tanımladı; aracın İğneada'da kurulacak bir uzay fırlatma merkezinden fırlatılması planlanıyordu.[3] Genel Müdür Murat İkinci, Eylül 2026'da ŞİMŞEK-1'in 400 kilogramlık yükü yaklaşık 500 kilometre yörüngeye taşıyacağını ve Savunma Sanayii Başkanlığı ile koordinasyon içinde geliştirilen aracın Türkiye topraklarından fırlatılacağını açıkladı.[5] İkinci'nin IAC 2026'daki açıklamasına göre yaklaşık 29 metre uzunluğundaki aracın ilk fırlatılışı 2027 sonu için hedeflenmektedir.[11]
Daha büyük olan ŞİMŞEK-2, 1,5 tonluk yükü 700 kilometreye kadar yörüngelere taşıyacak şekilde tasarlanmaktadır; aracın sözleşmesi 2025'te imzalandı ve uluslararası ortaklarla ticarileştirilmesi amaçlanmaktadır.[5][12] ŞİMŞEK-2, Mayıs 2026'daki SAHA 2026 fuarında sergilendi.[13] Yeniden kullanılabilir kademeler üzerinde de çalışılmakla birlikte ilk ŞİMŞEK araçlarında bu teknoloji yer almayacaktır.[5]
Araç | Faydalı yük | Yörünge | Durum |
|---|---|---|---|
ŞİMŞEK-1 | 400 kg | Yaklaşık 500 km | Geliştirme; ilk fırlatma 2027 sonu hedefleniyor |
ŞİMŞEK-2 | 1,5 ton | 700 km'ye kadar | Geliştirme; sözleşme 2025 |
HÜRSAT-2 anlaşması
TUSAŞ ve Roketsan, 5 Ekim 2026'da Antalya'daki Uluslararası Uzay Kongresi sırasında TUSAŞ'ın seri üretilebilen uydu ailesi HÜRSAT'ın ikinci uydusu HÜRSAT-2 için sözleşme imzaladı. Savunma Sanayii Başkan Yardımcısı Mustafa Şeker, anlaşmanın TUSAŞ'ın uydusunun Roketsan'ın fırlatma sistemiyle uzaya gönderilmesini kapsadığını belirtti.[14] Sektör basınına göre HÜRSAT-2, ŞİMŞEK-1 ile fırlatılacaktır.[15]
Uluslararası faaliyetler
Roketsan, Ekim 2023'te Bakü'de düzenlenen 74. Uluslararası Uzay Kongresi'nde Uluslararası Uzay Federasyonu üyelik sertifikasını aldı.[3] Şirket, Türkiye'de düzenlenen ilk kongre olan IAC 2026'nın ana sponsorlarından biridir.[5]
Yıl | Gelişme |
|---|---|
1988 | Şirketin kuruluşu |
2012 | Uzaya bağımsız erişim görevinin Roketsan'a verilmesi |
2015 | Uzay Sistemleri ve İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi'nin organizasyonu |
2017 | İlk milli sonda roketinin 126 km irtifaya ulaşması |
2018 | Mikro Uydu Fırlatma Sistemi projesinin başlaması |
2020 | Dört sonda roketi uçuşu; 136 km irtifa |
2023 | Uluslararası Uzay Federasyonu üyeliği |
2025 | ŞİMŞEK-2 sözleşmesi |
2026 | HÜRSAT-2 fırlatma anlaşması |
Dış Bağlantılar
Kaynakça
Benzer İçerikler
- Ansiklopedi
DeltaV Uzay Teknolojileri
Uzay Ajansları ve Kuruluşlar · 8 dk okuma
AnsiklopediASELSAN
Uzay Ajansları ve Kuruluşlar · 9 dk okuma
AnsiklopediTUSAŞ
Uzay Ajansları ve Kuruluşlar · 4 dk okuma
MakaleRoketler Nasıl Dikey İner? Yeniden Kullanılabilir Uzay Teknolojisinin Sırrı
Uzay Teknolojisi · 2 dk okuma
Bu sayfa en son 6 Ekim 2026 tarihinde Ege tarafından düzenlendi. · v2 · · 0 görüntülenme
